QCVN 06:2022/BXD là quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về an toàn cháy cho nhà và công trình, được áp dụng trong hoạt động thiết kế, xây dựng và cải tạo công trình thuộc phạm vi quy định. Sau khi ban hành, quy chuẩn được cập nhật bằng Sửa đổi 1:2023 và văn bản hợp nhất năm 2026.
Vậy QCVN 06:2022/BXD còn hiệu lực không, có những nội dung quan trọng nào và cần áp dụng ra sao? PCCC Ngày Đêm sẽ giải đáp chi tiết trong bài viết dưới đây.
QCVN 06:2022/BXD là gì? Phạm vi áp dụng
QCVN 06:2022/BXD có tên đầy đủ là Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về An toàn cháy cho nhà và công trình, được Bộ Xây dựng ban hành kèm theo Thông tư 06/2022/TT-BXD ngày 30/11/2022.
Quy chuẩn quy định các yêu cầu an toàn cháy đối với nhà, khoang cháy, gian phòng và những bộ phận liên quan. Nội dung tập trung vào khả năng chịu lửa, thoát nạn, ngăn cháy lan, cấp nước chữa cháy và điều kiện phục vụ chữa cháy.
Theo phạm vi điều chỉnh tại mục 1.1, quy chuẩn được áp dụng cho những nhóm công trình đáp ứng điều kiện về công năng, chiều cao, diện tích, khối tích hoặc đặc điểm sử dụng, bao gồm:
- Nhà chung cư, nhà ở tập thể và một số nhà ở riêng lẻ có quy mô thuộc diện áp dụng.
- Công trình công cộng như trường học, bệnh viện, khách sạn và văn phòng.
- Nhà sản xuất, nhà kho và các công trình công nghiệp thuộc phạm vi quy chuẩn.
- Công trình hỗn hợp hoặc công trình có nhiều công năng sử dụng.
Không phải mọi nhà ở và công trình xây dựng đều áp dụng toàn bộ yêu cầu của QCVN 06. Một số công trình đặc thù có quy chuẩn hoặc yêu cầu an toàn cháy riêng. Vì vậy, cần xác định đúng đối tượng trước khi áp dụng các thông số kỹ thuật.
[Hỏi đáp] QCVN 06:2022/BXD còn hiệu lực không?
Có. Tính đến tháng 11/2026, QCVN 06:2022/BXD vẫn còn hiệu lực và được áp dụng cùng Sửa đổi 1:2023.
Các văn bản liên quan gồm:
- Thông tư 06/2022/TT-BXD: Ban hành QCVN 06:2022/BXD, có hiệu lực từ ngày 16/01/2023.
- Thông tư 09/2023/TT-BXD: Ban hành Sửa đổi 1:2023, có hiệu lực từ ngày 01/12/2023.
- Văn bản hợp nhất 92/2026/VBHN-TT-BXD: Hợp nhất quy chuẩn gốc và bản sửa đổi, ban hành ngày 28/09/2026.
Lưu ý, văn bản hợp nhất năm 2026 không phải quy chuẩn mới thay thế QCVN 06:2022/BXD. Khi áp dụng, cần đối chiếu đồng thời quy chuẩn gốc và các nội dung đã được sửa đổi.
Link tải QCVN 06:2022/BXD và Sửa đổi 1:2023 PDF
Để thuận tiện tra cứu, PCCC Ngày Đêm tổng hợp văn bản chính thức liên quan đến quy chuẩn 06 về PCCC.
Nội dung chính của Sửa đổi 1:2023 QCVN 06:2022/BXD
QCVN 06:2022/BXD gồm 7 phần và 9 phụ lục, từ A đến I. Các nội dung được xây dựng nhằm bảo đảm an toàn cho người, hạn chế cháy lan và tạo điều kiện để lực lượng chữa cháy tiếp cận công trình.
Phân loại kỹ thuật về cháy
Phần 2 của QCVN 06 quy định cách phân loại vật liệu, cấu kiện và công trình theo đặc tính kỹ thuật về cháy.
Những nội dung quan trọng gồm bậc chịu lửa, cấp nguy hiểm cháy kết cấu và nhóm nguy hiểm cháy theo công năng. Đối với nhà sản xuất, kho hàng, cần xem xét thêm hạng nguy hiểm cháy và cháy nổ theo đặc điểm hoạt động.
Việc phân loại là cơ sở để lựa chọn vật liệu, xác định giới hạn chịu lửa và thiết kế các giải pháp bảo vệ phù hợp.
Yêu cầu bảo đảm an toàn thoát nạn
Phần 3 quy định những yêu cầu về lối ra thoát nạn, đường thoát nạn, cầu thang và điều kiện bảo đảm con người di chuyển đến khu vực an toàn khi xảy ra cháy.
Khi thiết kế, cần xác định số lượng người sử dụng, khoảng cách di chuyển và đặc điểm của từng công trình. Số lượng, chiều rộng lối ra và các điều kiện khác phải được tính toán theo quy định tương ứng.
Đặc biệt, không phải mọi cửa ra vào đều được công nhận là lối ra thoát nạn. Cửa cuốn, cửa trượt hoặc cửa quay phải được xem xét theo điều kiện cụ thể của quy chuẩn.
Quy định ngăn chặn cháy lan
Phần 4 tập trung vào những giải pháp hạn chế đám cháy lan từ gian phòng này sang gian phòng khác, giữa các khoang cháy hoặc sang công trình liền kề.
Các yêu cầu liên quan đến tường ngăn cháy, sàn ngăn cháy, cửa ngăn cháy và giới hạn chịu lửa của cấu kiện. Ngoài ra, quy chuẩn còn quy định các điều kiện về phân khoang cháy và khoảng cách an toàn.
Việc bố trí đúng các bộ phận ngăn cháy giúp duy trì khả năng bảo vệ của công trình, đồng thời hỗ trợ hoạt động thoát nạn và chữa cháy.
Bên cạnh ba nội dung trên, QCVN 06 còn quy định:
- Phần 5 – Cấp nước chữa cháy: Yêu cầu về nguồn nước, lưu lượng, áp lực và hệ thống cấp nước chữa cháy trong nhà, ngoài nhà.
- Phần 6 – Chữa cháy và cứu nạn: Điều kiện tiếp cận công trình, đường cho xe chữa cháy, bãi đỗ và các giải pháp hỗ trợ lực lượng chữa cháy.
- Phần 7 – Tổ chức thực hiện: Những quy định liên quan đến việc triển khai và áp dụng.
Các phụ lục bổ sung yêu cầu cho từng nhóm nhà, phân loại vật liệu, bảo vệ chống khói, khoảng cách an toàn và giới hạn chịu lửa. Khi thiết kế công trình, cần tra cứu đồng thời nội dung chính và phụ lục liên quan.
Những điểm sửa đổi của QCVN 06 năm 2023
Ngày 16/10/2023, Bộ Xây dựng ban hành Thông tư 09/2023/TT-BXD, kèm theo Sửa đổi 1:2023 QCVN 06:2022/BXD.
Bản sửa đổi có hiệu lực từ ngày 01/12/2023, tập trung điều chỉnh, bổ sung một số quy định nhằm làm rõ phạm vi áp dụng và tháo gỡ những vướng mắc kỹ thuật.
Sửa đổi phạm vi áp dụng đối với công trình
Một thay đổi đáng chú ý là điều chỉnh khoản 1.1.2 về các loại nhà thuộc phạm vi áp dụng.
Đối với nhà ở riêng lẻ, nhà ở kết hợp mục đích sử dụng khác hoặc chuyển đổi công năng, quy chuẩn xác định các ngưỡng như:
- Cao từ 7 tầng trở lên hoặc có chiều cao PCCC từ 25 m trở lên.
- Có khối tích từ 5.000 m³ trở lên.
- Có nhiều hơn một tầng hầm, đến ba tầng hầm.
Những nhà ở không thuộc quy mô trên có thể áp dụng tiêu chuẩn về nhà ở riêng lẻ và các tài liệu kỹ thuật phù hợp, đồng thời tuân thủ pháp luật liên quan.
Quy định này giúp phân biệt phạm vi áp dụng QCVN 06 với những yêu cầu an toàn PCCC khác đối với nhà ở.
Điều chỉnh yêu cầu thoát nạn, ngăn cháy lan
Sửa đổi 1:2023 bổ sung, điều chỉnh một số điều kiện về lối ra thoát nạn, tổ chức không gian và giải pháp bảo vệ chống cháy lan.
Các nội dung thay đổi liên quan đến điều kiện bố trí lối thoát nạn, bộ phận ngăn cháy và một số trường hợp công trình được áp dụng giải pháp kỹ thuật thay thế khi đáp ứng yêu cầu tương ứng.
Đây là nhóm quy định cần đặc biệt chú ý khi thiết kế nhà nhiều tầng hoặc cải tạo công trình hiện hữu. Việc áp dụng phải dựa trên đúng điều khoản, không thể sử dụng một giải pháp thay thế cho mọi loại công trình.
Sửa đổi yêu cầu cấp nước chữa cháy
Bản sửa đổi năm 2023 cũng điều chỉnh nhiều nội dung tại Phần 5 về cấp nước chữa cháy.
Một điểm đáng chú ý tại mục 5.1.1.1 là công trình nằm trong phạm vi phục vụ của nguồn cấp nước chữa cháy ngoài nhà đáp ứng quy định có thể không phải trang bị thêm nguồn cấp nước chữa cháy ngoài nhà riêng.
Ngoài ra, một số yêu cầu về bán kính phục vụ, áp lực, lưu lượng và bố trí nguồn nước được sửa đổi hoặc làm rõ.
Chẳng hạn, mục 5.1.5.9 quy định bán kính phục vụ của nguồn nước chữa cháy ngoài nhà theo phương tiện khai thác. Khi sử dụng máy bơm xe chữa cháy, bán kính phục vụ là 400 m; với máy bơm di động, bán kính phục vụ đến 300 m trong phạm vi hoạt động kỹ thuật.
Lưu ý: Những thay đổi trên chỉ là một phần của Sửa đổi 1:2023. Các nội dung không được sửa đổi vẫn tiếp tục thực hiện theo QCVN 06:2022/BXD.
Áp dụng QCVN 06 khi xây mới và cải tạo công trình
Việc áp dụng QCVN 06 cần được xác định ngay từ giai đoạn chuẩn bị đầu tư. Điều này giúp hạn chế sai sót thiết kế và phát sinh chi phí điều chỉnh khi thi công.
Đối với công trình xây mới, đơn vị thiết kế cần xác định công năng, chiều cao PCCC, diện tích, khối tích và đặc điểm kết cấu. Từ đó, lựa chọn giải pháp thoát nạn, ngăn cháy lan, cấp nước chữa cháy và tiếp cận chữa cháy.
Ví dụ, nhà xưởng có khu vực sản xuất và lưu trữ hàng hóa phải xem xét hạng nguy hiểm cháy, cháy nổ. Trong khi đó, khách sạn hoặc tòa nhà văn phòng cần chú trọng đặc điểm thoát nạn và số lượng người sử dụng.
Đối với công trình cải tạo, cần đánh giá hiện trạng và phạm vi thay đổi. Những hạng mục như mở rộng diện tích, tăng tầng, thay đổi công năng hoặc điều chỉnh kết cấu có thể làm phát sinh yêu cầu an toàn cháy mới.
Chủ đầu tư cũng cần kiểm tra thời điểm lập, phê duyệt hồ sơ và quy định chuyển tiếp có liên quan. Không nên mặc định mọi công trình cũ đều phải cải tạo toàn bộ theo quy chuẩn mới hoặc được tiếp tục áp dụng nguyên trạng quy định cũ.
Những lưu ý khi áp dụng quy chuẩn 06 PCCC
Để áp dụng QCVN 06:2022/BXD đúng yêu cầu, chủ đầu tư và đơn vị thiết kế cần chú ý:
- Xác định đúng phạm vi: Kiểm tra công năng, chiều cao PCCC, diện tích và các điều kiện áp dụng.
- Đọc đồng thời bản gốc và sửa đổi: Không sử dụng riêng QCVN 06:2022 mà bỏ qua những điều khoản đã thay đổi năm 2023.
- Kiểm tra quy định chuyển tiếp: Đặc biệt đối với công trình đã có hồ sơ thiết kế hoặc đang xây dựng.
- Đối chiếu các quy chuẩn liên quan: QCVN 06 không thay thế toàn bộ quy định về trang bị phương tiện, hệ thống báo cháy và chữa cháy.
- Kiểm tra giải pháp thực tế: Bảo đảm thiết kế, vật liệu và điều kiện thi công đáp ứng yêu cầu áp dụng.
Đối với công trình có kết cấu phức tạp hoặc thay đổi công năng, nên tham khảo đơn vị tư vấn chuyên môn ngay từ giai đoạn khảo sát. Việc xác định đúng quy định giúp hạn chế điều chỉnh bản vẽ, phát sinh chi phí và kéo dài tiến độ.
PCCC Ngày Đêm: Tư vấn thiết kế & thi công hệ thống PCCC theo QCVN 06
Với hơn 17 năm kinh nghiệm và đội ngũ hơn 100 kỹ sư, kỹ thuật viên, PCCC Ngày Đêm cung cấp dịch vụ tư vấn, thiết kế và thi công PCCC theo quy chuẩn hiện hành. Mỗi phương án được xây dựng dựa trên công năng, quy mô và điều kiện thực tế của công trình.
Dịch vụ thi công PCCC Ngày Đêm quy trình chuẩn:
- Khảo sát: Đánh giá hiện trạng, đặc điểm công trình và yêu cầu an toàn cháy.
- Tư vấn, thiết kế: Đề xuất giải pháp PCCC phù hợp với QCVN 06:2022/BXD và các quy định liên quan.
- Thi công: Triển khai lắp đặt theo hồ sơ thiết kế, bảo đảm yêu cầu kỹ thuật.
- Nghiệm thu, bàn giao: Kiểm tra hệ thống, hỗ trợ hoàn thiện hồ sơ theo phạm vi hợp đồng.
Liên hệ PCCC Ngày Đêm qua hotline 0919.29.7776 để được khảo sát, tư vấn và báo giá thi công PCCC phù hợp với công trình.
