Quy định 136 về PCCC hay cách gọi khác là Nghị định 136/2020/NĐ-CP từng là căn cứ pháp lý quan trọng điều chỉnh điều kiện an toàn phòng cháy, chữa cháy, thẩm duyệt thiết kế, nghiệm thu và quản lý PCCC tại các cơ sở, công trình. Tuy nhiên, từ ngày 01/07/2025, Nghị định 136/2020/NĐ-CP và Nghị định 50/2024/NĐ-CP đã hết hiệu lực, được thay thế bằng hệ thống quy định mới. Bài viết dưới đây sẽ giúp doanh nghiệp tra cứu các phụ lục, nội dung quan trọng của nghị định và cập nhật những thay đổi pháp lý mới nhất năm 2026
Tổng quan về Nghị định 136/2020/NĐ-CP trong lĩnh vực PCCC
Nghị định 136/2020/NĐ-CP được Chính phủ ban hành ngày 24/11/2020, có hiệu lực từ ngày 10/01/2021. Đây là văn bản quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Phòng cháy và chữa cháy, tạo cơ sở pháp lý cho hoạt động quản lý an toàn PCCC tại cơ sở, công trình và phương tiện giao thông. Vì vậy, quy định 136 về pccc từng là căn cứ quan trọng để doanh nghiệp xác định trách nhiệm và nghĩa vụ phòng cháy, chữa cháy.
Khi tìm hiểu quy định 136 về pccc, cần phân biệt nội dung lịch sử của nghị định với hệ thống pháp luật đang có hiệu lực. Nghị định 50/2024/NĐ-CP được ban hành ngày 10/05/2024 nhằm sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 136/2020/NĐ-CP. Tuy nhiên, cả hai nghị định này đã hết hiệu lực toàn bộ từ ngày 01/07/2025 theo Điều 45 Nghị định 105/2025/NĐ-CP, ngoại trừ việc xem xét các trường hợp chuyển tiếp theo quy định pháp luật.
Nghị định 136/2020/NĐ-CP điều chỉnh những nội dung gì?
Trong thời gian còn hiệu lực, quy định 136 về pccc điều chỉnh nhiều nội dung quan trọng liên quan đến công tác phòng cháy và chữa cháy. Phạm vi điều chỉnh bao gồm điều kiện an toàn PCCC đối với cơ sở, trách nhiệm của người đứng đầu, phương án chữa cháy, huấn luyện nghiệp vụ, thẩm duyệt thiết kế và nghiệm thu công trình. Đây là những nội dung trực tiếp ảnh hưởng đến hoạt động đầu tư, xây dựng và vận hành của doanh nghiệp.
Bên cạnh các quy định về quản lý cơ sở, Nghị định 136/2020/NĐ-CP còn xác định danh mục công trình thuộc diện thẩm duyệt thiết kế PCCC, phương tiện phải kiểm định và hệ thống biểu mẫu sử dụng trong công tác quản lý. Việc nắm rõ quy định 136 về pccc giúp chủ đầu tư, doanh nghiệp và đơn vị tư vấn hiểu được căn cứ pháp lý đã áp dụng đối với hồ sơ, công trình trong giai đoạn trước tháng 7/2025.
Nghị định 50/2024/NĐ-CP sửa đổi những nội dung nào?
Nghị định 50/2024/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số quy định của Nghị định 136/2020/NĐ-CP nhằm điều chỉnh yêu cầu quản lý PCCC cho phù hợp với thực tiễn. Những nội dung được sửa đổi liên quan đến điều kiện an toàn, trách nhiệm quản lý, thẩm duyệt thiết kế, kiểm tra và các thủ tục hành chính về PCCC. Do đó, khi nghiên cứu quy định 136 về pccc ở giai đoạn năm 2024, cần sử dụng nội dung nghị định gốc sau khi đã cập nhật các điều khoản sửa đổi.
Khi tra cứu quy định 136 về pccc trong hồ sơ hoặc tài liệu pháp lý cũ, người đọc cần đối chiếu đồng thời Nghị định 136/2020/NĐ-CP và Nghị định 50/2024/NĐ-CP. Không nên chỉ sử dụng bản nghị định ban đầu để xác định nội dung đã được sửa đổi, bổ sung. Đặc biệt, đối với hồ sơ phát sinh từ ngày 01/07/2025, doanh nghiệp phải căn cứ Luật 55/2024/QH15, Nghị định 105/2025/NĐ-CP và các văn bản sửa đổi còn hiệu lực.
Các phụ lục quan trọng của Nghị định 136 về PCCC
Một trong những nội dung được doanh nghiệp quan tâm khi tìm hiểu quy định 136 về pccc là hệ thống phụ lục ban hành kèm Nghị định 136/2020/NĐ-CP. Các phụ lục này giúp xác định loại hình cơ sở thuộc diện quản lý, cơ sở có nguy hiểm về cháy, nổ, thẩm quyền quản lý và công trình thuộc diện thẩm duyệt thiết kế PCCC. Đây cũng là căn cứ quan trọng để tra cứu nghĩa vụ PCCC trong các hồ sơ được lập trước ngày 01/07/2025.
Theo Điều 3 Nghị định 136/2020/NĐ-CP, văn bản có tổng cộng 9 phụ lục. Trong đó, Phụ lục I, II, III, IV và V có ý nghĩa đặc biệt đối với việc xác định phạm vi quản lý và nghĩa vụ PCCC của cơ sở, dự án xây dựng. Khi nghiên cứu quy định 136 về pccc, doanh nghiệp cần hiểu rõ chức năng của từng phụ lục để tránh nhầm lẫn giữa danh mục cơ sở thuộc diện quản lý và danh mục công trình thuộc diện thẩm duyệt thiết kế.
Phụ lục I: Danh mục cơ sở thuộc diện quản lý về PCCC
Theo quy định 136 về pccc, Phụ lục I quy định danh mục cơ sở thuộc diện quản lý về phòng cháy và chữa cháy. Danh mục này bao gồm nhiều loại hình như trụ sở cơ quan nhà nước, nhà chung cư, nhà hỗn hợp, trường học, bệnh viện, cơ sở kinh doanh dịch vụ, nhà máy, kho hàng và công trình sản xuất. Đây là cơ sở để xác định trách nhiệm quản lý an toàn PCCC đối với từng loại hình hoạt động.
Theo khoản 2 Điều 4 Nghị định 136/2020/NĐ-CP, cơ sở thuộc danh mục Phụ lục I được xác định là đối tượng thuộc diện quản lý về PCCC. Tuy nhiên, việc thuộc diện quản lý không đồng nghĩa tất cả cơ sở đều có cùng yêu cầu về lực lượng chữa cháy, hồ sơ hoặc thủ tục thẩm duyệt thiết kế. Vì vậy, khi áp dụng quy định 136 về pccc, cần tiếp tục đối chiếu quy mô, tính chất hoạt động và các phụ lục liên quan.
Phụ lục II: Danh mục cơ sở có nguy hiểm về cháy, nổ
Phụ lục II xác định các cơ sở có nguy hiểm về cháy, nổ theo loại hình hoạt động và đặc điểm sản xuất, kinh doanh. Đây là nhóm cơ sở có nguy cơ phát sinh cháy, nổ cao, cần chú trọng kiểm soát nguồn nhiệt, nguồn lửa, vật liệu dễ cháy và điều kiện vận hành thiết bị. Nội dung này là một phần quan trọng khi tra cứu quy định 136 về pccc đối với nhà máy, kho hàng và cơ sở sản xuất.
Trong hệ thống quy định 136 về pccc trước đây, Phụ lục II có vai trò nhận diện nhóm cơ sở nguy hiểm về cháy, nổ, nhưng không phải danh mục xác định trực tiếp cơ quan quản lý. Doanh nghiệp cần đối chiếu thêm Phụ lục III để xác định cơ sở thuộc phạm vi quản lý của cơ quan Công an và những nghĩa vụ tương ứng. Việc nhầm lẫn giữa hai phụ lục có thể dẫn đến xác định sai phạm vi quản lý và trách nhiệm thực hiện.
Phụ lục III: Danh mục cơ sở do cơ quan Công an quản lý
Phụ lục III liệt kê các cơ sở thuộc phạm vi quản lý nhà nước về PCCC của cơ quan Công an theo cơ chế của Nghị định 136. Danh mục này được xây dựng dựa trên loại hình hoạt động, quy mô, diện tích, khối tích và mức độ nguy hiểm cháy, nổ của cơ sở. Đây là nội dung thường được doanh nghiệp tra cứu khi tìm hiểu quy định 136 về pccc để xác định cơ quan quản lý trực tiếp.
Đối với nhóm cơ sở này, Nghị định 136 đặt ra các yêu cầu về nội quy PCCC, lực lượng chữa cháy tại chỗ, phương án chữa cháy, hệ thống kỹ thuật và phương tiện chữa cháy. Việc xác định đúng nhóm quản lý giúp doanh nghiệp chuẩn bị hồ sơ và phối hợp kiểm tra đúng thẩm quyền trong giai đoạn nghị định còn hiệu lực. Tuy nhiên, các cơ sở hiện nay phải xác định trách nhiệm quản lý theo quy định mới, không tiếp tục sử dụng Phụ lục III cũ làm căn cứ độc lập.
Phụ lục IV: Danh mục cơ sở do UBND cấp xã quản lý
Theo quy định 136 về pccc, Phụ lục IV quy định danh mục cơ sở thuộc phạm vi quản lý PCCC của UBND cấp xã theo cơ chế quản lý tại thời điểm nghị định có hiệu lực. Nhóm này chủ yếu bao gồm các cơ sở có quy mô và đặc điểm thuộc phạm vi phân công quản lý ở cấp cơ sở. Việc phân định giúp xác định rõ trách nhiệm quản lý nhà nước đối với từng nhóm đối tượng.
Theo khoản 2 Điều 5 Nghị định 136/2020/NĐ-CP, các cơ sở thuộc Phụ lục IV phải bảo đảm những điều kiện an toàn PCCC tương ứng. Việc phân định tại thời điểm đó giúp hạn chế chồng chéo trách nhiệm giữa cơ quan Công an và chính quyền địa phương. Khi tra cứu quy định 136 về pccc, cần lưu ý đây là cơ chế quản lý trước ngày 01/07/2025, không phải căn cứ xác định thẩm quyền hiện hành.
So sánh Phụ lục III và Phụ lục IV của Nghị định 136
Hai phụ lục đều xác định phạm vi quản lý đối với cơ sở thuộc diện quản lý PCCC, nhưng khác nhau về cơ quan chịu trách nhiệm quản lý trực tiếp. Đây là điểm doanh nghiệp cần nắm rõ khi nghiên cứu quy định 136 về pccc trong hồ sơ cũ.
Cần lưu ý rằng bảng so sánh trên chỉ phản ánh cơ chế phân công quản lý theo Nghị định 136/2020/NĐ-CP. Không được sử dụng bảng này để tự xác định thẩm quyền quản lý hiện hành sau ngày 01/07/2025. Khi lập hồ sơ mới, doanh nghiệp phải đối chiếu Luật 55/2024/QH15 và Nghị định 105/2025/NĐ-CP.
Phụ lục V: Danh mục công trình thuộc diện thẩm duyệt thiết kế PCCC
Phụ lục V quy định danh mục dự án, công trình và phương tiện giao thông cơ giới thuộc diện thẩm duyệt thiết kế về PCCC theo cơ chế pháp lý cũ. Việc xác định đối tượng căn cứ vào công năng, quy mô, chiều cao, diện tích và đặc điểm sử dụng của công trình.
Đây là phụ lục có ảnh hưởng trực tiếp đến kế hoạch đầu tư xây dựng. Nếu công trình thuộc danh mục này, chủ đầu tư phải thực hiện thủ tục thẩm duyệt thiết kế theo trình tự quy định tại Nghị định 136 trong thời gian văn bản còn hiệu lực. Hiện nay, việc xác định công trình thuộc diện thẩm định thiết kế phải chuyển sang đối chiếu Phụ lục III Nghị định 105/2025/NĐ-CP.
Phụ lục VI, VII, VIII và IX
Ngoài năm phụ lục nêu trên, Nghị định 136 còn có các phụ lục phục vụ quản lý phương tiện và hoạt động chữa cháy. Phụ lục VI quy định danh mục phương tiện PCCC, Phụ lục VII xác định phương tiện thuộc diện kiểm định, Phụ lục VIII quy định quy cách cờ hiệu, biển báo và băng sử dụng trong chữa cháy.
Phụ lục IX tập hợp các biểu mẫu phục vụ công tác PCCC, từ thủ tục hành chính đến hoạt động quản lý và kiểm tra tại cơ sở. Khi tra cứu biểu mẫu cũ, doanh nghiệp cần kiểm tra thời điểm lập hồ sơ và quy định chuyển tiếp, tránh tiếp tục sử dụng mẫu đã được thay thế trong hệ thống pháp luật mới.
Những quy định PCCC quan trọng theo Nghị định 136 trước đây
Trong giai đoạn áp dụng, Nghị định 136 là căn cứ để xác định điều kiện an toàn PCCC tại cơ sở. Các quy định tập trung vào trách nhiệm quản lý, tổ chức lực lượng chữa cháy tại chỗ, xây dựng phương án, trang bị phương tiện và duy trì hệ thống kỹ thuật.
Điều kiện an toàn PCCC đối với cơ sở
Theo Điều 5 Nghị định 136/2020/NĐ-CP, cơ sở thuộc Phụ lục III phải đáp ứng các điều kiện an toàn PCCC tương ứng. Những yêu cầu cơ bản bao gồm nội quy, biển báo, lực lượng PCCC cơ sở, phương án chữa cháy, an toàn hệ thống điện và các hệ thống kỹ thuật phục vụ chữa cháy, thoát nạn.
Đối với cơ sở thuộc Phụ lục IV, điều kiện được quy định theo khoản 2 Điều 5. Mặc dù phạm vi yêu cầu có điểm khác biệt, cơ sở vẫn phải duy trì các điều kiện an toàn phù hợp với loại hình và đặc điểm hoạt động. Chủ cơ sở không nên hiểu rằng thuộc diện UBND cấp xã quản lý thì được miễn trách nhiệm bảo đảm an toàn PCCC.
Trách nhiệm của người đứng đầu cơ sở
Nghị định 136 đặt trách nhiệm tổ chức thực hiện công tác PCCC lên người đứng đầu cơ sở. Người đứng đầu phải duy trì điều kiện an toàn, tổ chức lực lượng tại chỗ, xây dựng phương án chữa cháy và bảo đảm phương tiện luôn trong trạng thái sẵn sàng sử dụng.
Trong thực tế, nhiều doanh nghiệp chỉ tập trung hoàn thiện hồ sơ khi có kế hoạch kiểm tra mà chưa chú trọng vận hành thiết bị. Một hệ thống báo cháy có hồ sơ nghiệm thu nhưng đầu báo bị che khuất, tủ trung tâm báo lỗi hoặc máy bơm không khởi động tự động vẫn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn. Hồ sơ chỉ có giá trị quản lý khi phản ánh đúng tình trạng thực tế của cơ sở.
Hồ sơ quản lý PCCC tại cơ sở
Hồ sơ quản lý PCCC theo cơ chế cũ thường bao gồm nội quy, quyết định thành lập lực lượng, hồ sơ huấn luyện, phương án chữa cháy, biên bản tự kiểm tra, tài liệu kiểm tra và hồ sơ kỹ thuật của hệ thống, phương tiện. Đối với công trình thuộc diện thẩm duyệt, hồ sơ còn có giấy chứng nhận thẩm duyệt thiết kế và văn bản chấp thuận kết quả nghiệm thu theo quy định thời điểm đó.
Sai sót phổ biến là doanh nghiệp lưu bản vẽ thiết kế nhưng không cập nhật bản vẽ hoàn công sau khi thi công. Một số cơ sở cũng không lưu nhật ký bảo dưỡng, biên bản thử bơm hoặc tài liệu khắc phục lỗi hệ thống. Khi kiểm tra, sự thiếu thống nhất giữa hồ sơ và hiện trạng có thể khiến quá trình giải trình gặp khó khăn.
Quy định 136 về PCCC thay đổi như thế nào từ ngày 01/07/2025?
Điểm quan trọng nhất khi nghiên cứu quy định 136 về pccc hiện nay là xác định chính xác thời điểm văn bản hết hiệu lực. Theo Điều 45 Nghị định 105/2025/NĐ-CP, Nghị định 136/2020/NĐ-CP và Nghị định 50/2024/NĐ-CP hết hiệu lực từ ngày 01/07/2025, trừ các trường hợp chuyển tiếp được quy định riêng.
Từ thời điểm này, khung pháp lý mới được triển khai trên cơ sở Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ số 55/2024/QH15 và Nghị định 105/2025/NĐ-CP. Do đó, thuật ngữ, thủ tục, biểu mẫu và thẩm quyền giải quyết hồ sơ phải được xác định theo quy định mới, không tiếp tục áp dụng nguyên trạng quy trình thẩm duyệt cũ.
Những thay đổi về thẩm định thiết kế PCCC
Theo Luật 55/2024/QH15, thuật ngữ và cơ chế quản lý được chuyển sang thẩm định thiết kế về PCCC. Trách nhiệm thẩm định được phân định giữa cơ quan chuyên môn về xây dựng, cơ quan Công an và chủ đầu tư hoặc chủ sở hữu công trình tùy trường hợp cụ thể.
Theo Điều 9 Nghị định 105/2025/NĐ-CP, công trình thuộc Phụ lục III của nghị định phải thực hiện thẩm định thiết kế về PCCC tại cơ quan Công an, trừ các trường hợp ngoại lệ được quy định. Vì vậy, doanh nghiệp cần xác định đúng danh mục công trình và thẩm quyền trước khi lập hồ sơ, thay vì tiếp tục căn cứ Phụ lục V của Nghị định 136.
Những thay đổi về nghiệm thu và hồ sơ công trình
Theo Điều 8 Nghị định 105/2025/NĐ-CP, chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình có trách nhiệm tổ chức nghiệm thu về PCCC theo quy định của pháp luật về xây dựng. Kết quả nghiệm thu được thể hiện bằng văn bản theo Mẫu PC18; hồ sơ liên quan gồm tài liệu thẩm định thiết kế, hồ sơ điều chỉnh nếu có, biên bản nghiệm thu, bản vẽ hoàn công và tài liệu hướng dẫn vận hành, bảo dưỡng.
Đối với các công trình thuộc trường hợp chuyển tiếp, cần xem xét khoản 1 và khoản 2 Điều 55 Luật 55/2024/QH15. Hồ sơ đã được tiếp nhận trước ngày luật có hiệu lực nhưng chưa giải quyết xong, hoặc công trình đã được cấp giấy chứng nhận thẩm duyệt nhưng chưa được chấp thuận nghiệm thu, có thể tiếp tục xử lý theo cơ chế chuyển tiếp tương ứng. Không nên tự động chuyển toàn bộ hồ sơ cũ sang quy trình mới hoặc ngược lại.
Cập nhật Nghị định 347/2026/NĐ-CP
Tính đến tháng 11/2026, doanh nghiệp còn phải cập nhật Nghị định 347/2026/NĐ-CP, ban hành ngày 08/09/2026 và có hiệu lực từ ngày 15/09/2026. Văn bản này sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 105/2025/NĐ-CP và Nghị định 106/2025/NĐ-CP, trong đó có những nội dung liên quan đến thẩm định thiết kế, nghiệm thu và kiểm tra PCCC.
Điều này có nghĩa Nghị định 105/2025/NĐ-CP vẫn là văn bản nền tảng nhưng phải được đọc cùng các nội dung sửa đổi của Nghị định 347/2026/NĐ-CP. Khi tra cứu quy định 136 về pccc để xử lý hồ sơ hiện tại, doanh nghiệp nên ưu tiên văn bản hợp nhất hoặc đối chiếu trực tiếp văn bản gốc và văn bản sửa đổi có liên quan.
Những lưu ý thực tế khi doanh nghiệp áp dụng quy định PCCC
Một trong những sai sót phổ biến là sử dụng biểu mẫu PC06 hoặc quy trình thẩm duyệt theo Nghị định 136 cho hồ sơ phát sinh mới sau ngày 01/07/2025. Doanh nghiệp cần phân biệt hồ sơ đã được tiếp nhận trước thời điểm chuyển đổi với hồ sơ mới phát sinh, bởi mỗi trường hợp có thể chịu cơ chế pháp lý khác nhau.
Ngoài ra, không nên chỉ căn cứ vào tên ngành nghề để xác định nghĩa vụ PCCC. Hai cơ sở cùng kinh doanh một lĩnh vực nhưng khác diện tích, số tầng, khối tích, công năng hoặc tính chất nguy hiểm cháy có thể thuộc các nhóm quản lý khác nhau. Việc khảo sát hiện trạng và đối chiếu phụ lục pháp luật là bước cần thiết trước khi xác định thủ tục.
Khi chuẩn bị cho đoàn kiểm tra, doanh nghiệp nên rà soát đồng thời hồ sơ và tình trạng vận hành thực tế. Cần kiểm tra khả năng hoạt động của hệ thống báo cháy, chữa cháy, máy bơm, nguồn điện dự phòng, đèn chỉ dẫn thoát nạn và lối thoát hiểm. Các biên bản bảo trì, thử nghiệm và khắc phục sự cố cần được lưu trữ đầy đủ, thống nhất với hiện trạng.
Nghị định 136/2020/NĐ-CP từng là văn bản nền tảng quy định nhiều nội dung về quản lý cơ sở, điều kiện an toàn, thẩm duyệt thiết kế và nghiệm thu PCCC. Tuy nhiên, từ ngày 01/07/2025, văn bản này cùng Nghị định 50/2024/NĐ-CP đã hết hiệu lực toàn bộ. Vì vậy, việc tìm hiểu quy định 136 về pccc cần gắn với bối cảnh lịch sử và các quy định chuyển tiếp, không nên sử dụng làm căn cứ độc lập cho thủ tục mới.
Để bảo đảm tuân thủ pháp luật trong năm 2026, chủ đầu tư và doanh nghiệp cần cập nhật Luật 55/2024/QH15, Nghị định 105/2025/NĐ-CP cùng các nội dung sửa đổi tại Nghị định 347/2026/NĐ-CP. Khi có vướng mắc về phân loại cơ sở, thẩm định thiết kế hoặc nghiệm thu, nên đối chiếu văn bản gốc và tham vấn cơ quan Công an có thẩm quyền tại địa phương. PCCC Ngày Đêm khuyến nghị doanh nghiệp rà soát hồ sơ song song với kiểm tra thực tế hệ thống để hạn chế sai sót trong quá trình vận hành.
